Ένας «έξυπνος φορτιστής » δεν πρέπει να συγχέεται με μια «έξυπνη μπαταρία». Μια έξυπνη μπαταρία ορίζεται γενικά ως μια μπαταρία που περιέχει κάποιο είδος ηλεκτρονικής συσκευής ή «τσιπ» που μπορεί να επικοινωνεί με έναν έξυπνο φορτιστή σχετικά με τα χαρακτηριστικά και την κατάσταση της μπαταρίας. Μια έξυπνη μπαταρία απαιτεί γενικά έναν έξυπνο φορτιστή με τον οποίο μπορεί να επικοινωνεί (βλ. Δεδομένα Έξυπνης Μπαταρίας ). Ένας έξυπνος φορτιστής ορίζεται ως ένας φορτιστής που μπορεί να ανταποκριθεί στην κατάσταση μιας μπαταρίας και να τροποποιήσει ανάλογα τις ενέργειες φόρτισής της.
Ορισμένοι έξυπνοι φορτιστές έχουν σχεδιαστεί για να φορτίζουν:
- «έξυπνες» μπαταρίες.
- «χαζές» μπαταρίες, οι οποίες δεν διαθέτουν κανένα εσωτερικό ηλεκτρονικό κύκλωμα.
Το ρεύμα εξόδου ενός έξυπνου φορτιστή εξαρτάται από την κατάσταση της μπαταρίας. Ένας έξυπνος φορτιστής μπορεί να παρακολουθεί την τάση, τη θερμοκρασία ή τον χρόνο φόρτισης της μπαταρίας για να προσδιορίσει το βέλτιστο ρεύμα φόρτισης και να τερματίσει τη φόρτιση.
Για τις μπαταρίες Ni-Cd και NiMH , η τάση στα άκρα της μπαταρίας αυξάνεται αργά κατά τη διάρκεια της διαδικασίας φόρτισης, μέχρι να φορτιστεί πλήρως. Μετά από αυτό, η τάση μειώνεται , γεγονός που υποδεικνύει σε έναν έξυπνο φορτιστή ότι η μπαταρία είναι πλήρως φορτισμένη. Τέτοιοι φορτιστές συχνά χαρακτηρίζονται ως φορτιστές ΔV, "δέλτα-V" ή μερικές φορές "δέλτα κορυφής", που υποδεικνύουν ότι παρακολουθούν την αλλαγή τάσης.
Το πρόβλημα είναι ότι το μέγεθος του "δέλτα-V" μπορεί να γίνει πολύ μικρό ή ακόμη και ανύπαρκτο εάν επαναφορτιστούν επαναφορτιζόμενες μπαταρίες (πολύ) υψηλής χωρητικότητας. Αυτό μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα ακόμη και ένας έξυπνος φορτιστής μπαταριών να μην αντιλαμβάνεται ότι οι μπαταρίες είναι ήδη πλήρως φορτισμένες και να συνεχίζει τη φόρτιση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, θα προκύψει υπερφόρτιση των μπαταριών. Ωστόσο, πολλοί λεγόμενοι έξυπνοι φορτιστές χρησιμοποιούν έναν συνδυασμό συστημάτων διακοπής, τα οποία θα πρέπει να αποτρέπουν την υπερφόρτιση στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων.
Ένας τυπικός έξυπνος φορτιστής φορτίζει γρήγορα μια μπαταρία έως περίπου το 85% της μέγιστης χωρητικότητάς της σε λιγότερο από μία ώρα και στη συνέχεια μεταβαίνει σε σταδιακή φόρτιση, η οποία διαρκεί αρκετές ώρες για να φτάσει η μπαταρία στην πλήρη χωρητικότητά της.